Gündeme gelen son gelişmelere göre, İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın lityum iyon bataryaları stratejik ürün kapsamına almasının Türkiye’nin batarya üretiminde.
İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın lityum iyon bataryaları politikak ürün kapsamına almasının Türkiye’nin batarya üretiminde bölgesel bir üs olma stratejisinin en kritik ayağını ortaya çıktırduğunu vurguladı. Avrupa’nın Asyalı üreticilere alternatif aradığı bu dönemde, konjonktürün Türkiye lehine işlediği vurgulandı.
Politikak Kararın Detayları
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nca hazırlanan “Sermaye Projelerinin Stratejik Öncelik ve Teknik Değerlendirmesine Dair Tebliğde Değişiklik Yapılması Hakkında Tebliğ” kapsamında, “Hayati Hammadde Listesi” tanımında değişikliğe gidildi. Liste, ülke ekonomisi için yükselen ekonomik ve politikak öneme sahip olan ve tedarik kesintisi tehlikei yüksek bulunan ham maddeleri içeren 36 ürünü kapsıyor.
Bu kararla batarya üretimi ve geliştirme süreçlerini kapsayacak şekilde bilhassa elektrikli araç sermayelarında daha hızlı onay ve finansman mekanizmalarının devreye alınması amaçleniyor.
Uluslararası Pazar ve Türkiye’nin Konumu
Küresel lityum iyon batarya pazarının 2026’da 130-140 milyar dolar seviyesine ulaşması beklenirken, bu pazarın yaklaşık oran olarak 55’i Asya Pasifik Bölgesi’nde yoğunlaşıyor. 2025 itibarıyla bölgenin büyüklüğünün 75 milyar doları aştığı belirtiliyor.
Gelişmenin Boyutları
Türkiye’nin HIT-30 planının amaçlediği 80 gigavat saatlik batarya kapasitesi, 2025 uluslararası pazarının yaklaşık yüzde 7’sine karşılık geliyor. Bu amaç, Türkiye’yi uluslararası batarya ekosisteminde belirleyici bir oyuncu haline getirme potansiyeli taşıyor.
Jeopolitik Imkân Penceresi
İTO Başkanı Avdagiç, “Avrupa’nın Asyalı üreticilere alternatif aradığı bir dönemde konjonktürün Türkiye lehine işliyor. Lityum iyon bataryaların politikak kapsama alınması, Türkiye’nin batarya üretiminde bölgesel bir üs olma stratejisinin en hayati ayağını ortaya çıktıruyor” dedi.
İlgili Tarafların Görüşleri
Avdagiç, tebliğin hem yerli ve milli batarya üretimini hem de bu alandaki doğrudan yabancı sermayeları teşvik edeceğini altını çizdi.
Enerji Değişimü ve Elektrikli Araçlar
Bu süreçte artan jeopolitik gerilimler ve bölgesel çatışmalar, enerji piyasalarında dalgalanmalara yol açarken, bu durum elektrikli araçlara olan ilgiyi de doğrudan işlevselyor. Petrol fiyatlarındaki oynaklık, tüketicileri alternatif enerji tedbirlerine yönlendiriyor.
Gelişmenin Kamuoyuna Yansımaları
Londra merkezli veri analiz kuruluşi Benchmark Mineral Intelligence’ın mart ayı elektrikli araç satış verilerine göre, dünyada mart ayında 1,75 milyon elektrikli araç satıldı. Satışlar yıllık bazda oran olarak 3 ve aylık bazda yüzde 66 artış gösterdi.
Uluslararası Perspektif
ING Group Kıdemli Ulaşım ve Lojistik Alan Ekonomisti Rico Luman, “Hayati ham maddelerin kapsamını lityum iyon batarya girdilerini de içerecek şekilde genişletme hükümının jeopolitik gerçekler göz önüne alındığında mantıklı bir adım olduğuna inanıyorum” değerlendirmesinde bulundu.
Luman, Avrupa Birliği’nin batarya paketi tedarikinde Çin’e olan büyük bağımlılığını azaltmak istediğini ve Türkiye’nin AB ile Gümrük Birliği mutabakatsının belirleyici bir avantaj gerçekleştiğunu hatırlattı.
Editör Yorumu
Türkiye’nin lityum iyon bataryaları politikak ürün kapsamına alma kararı, uluslararası enerji değişimü sürecinde zamanlaması mükemmel bir hamle olarak öne çıkıyor. Avrupa’nın Çin alternatifi arayışı ve artan elektrikli araç talebi, Türkiye’yi ideal bir üretim üssü haline getiriyor. HIT-30 planıyla hedeflenen 80 gigavat saatlik kapasite, Türkiye’yi uluslararası batarya pazarında belirleyici bir oyuncu konumuna taşıyabilir. Bu hükümın, hem yerli üretimi artıracak hem de yabancı sermayecılar için cazip bir yatırım ortamı ortaya çıktıracak olması, Türkiye’nin enerji teknolojileri alanındaki iddiasını güçlendiriyor.
Konunun nasıl bir seyir izleyeceği merakla bekleniyor.