Yapılan açıklamalar doğrultusunda, TCMB’den Enflasyon Hedefinde Kritik Güncelleme.
TCMB’den Enflasyon Amaçinde Hayati Güncelleme.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 14 Mayıs 2026’da açıklanacak 2026-II Enflasyon Değerlendirmeu’nda enflasyon amaçini yukarı yönlü revize etmeye hazırlanıyor. Halihazırdaki tabloda 2026 yılının enflasyon tahmin aralığı yüzde 15-21, enflasyon amaçi ise yüzde 16 olarak belirlenmişti. Buna karşın bu değerlendirmela birlikte tahmin aralığının yüzde 18-24’e, amaçin ise yüzde 19’a yükseltilmesi bekleniyor.
Tahmin ve Amaç Ayrımı Ağustos 2025’te Değişti.
Merkez Bankası, 2025 yılı ağustos ayında ilan ettiğı enflasyon raporunda enflasyon tahmin ve amaçine ilişkin temel bir değişiklik yaptı. O döneme kadar enflasyonla ilgili olarak alt ve üst sınır belirlenir ve bu sınırların orta noktası enflasyon tahmini olarak ifade edilirdi. TCMB, Ağustos 2025’te ilan ettiğı raporda tahmin ile amaç ayrımına gitti.
Öne Çıkan Noktalar
2025, 2026 ve 2027 yılları için ara amaçler sırasıyla oran olarak 24, yüzde 16 ve yüzde 9 olarak belirlendi. TCMB, enflasyon değerlendirmeu dönemlerinde gerçekleşme ve varsayımlardaki değişiklikleri dikkate alarak tahminlerinde güncellemeye gidebileceğini açıkladı. Buna karşın taahhüt ve çıpa işlevi gören ara amaçlerin, varsayım setinde olağanüstü bir güncelleme olmadığı sürece değiştirilmeyeceği vurgulandı.
Savaş, Enflasyon Amaçini Değiştirmek İçin ‘Olağanüstü Tablo’ Mu?
Merkez Bankası’nın ara amaç konusundaki yaklaşımı açıktı: “Varsayım setinde olağanüstü bir güncelleme olmadığı sürece değiştirilmeyecek.” Bir ayı aşkın süren ve şimdilik ateşkesle neticelanan savaş, varsayım setinde olağanüstü bir güncelleme gerektirmiş görünüyor.
İlgili Tarafların Görüşleri
Ateşkese kesin olarak uyulsa ve iki hafta akabinde kalıcı barış sağlansa bile ne enerji fiyatlarının çok kısa sürede eski düzeye dönmesi mümkün olacak, ne de dış ticarette ihracatın sekteye uğraması ve ithalatın artması biçiminde kendini gösteren problemlar bir anda geride bırakılabilecek. Artan enerji fiyatlarında yaşanacak görece iyileşme, yurt içindeki fiyatlara ne yazık ki bire bir yansımayacak.
Oran olarak 16 Amaç Artık İnandırıcı Değil.
Gelişmenin Kamuoyuna Yansımaları
Zaten gerçekleşmesi hiç mümkün görünmeyen ve kağıt üstünde kalmaya mahkum olan oran olarak 16 amaçinden ekonomi idareinin artık yarım ağız dahi olsa değinmekten kaçındığı biliniyor. Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in, 2026 enflasyonu için amaç olarak oran olarak 20’nin altını işaret ettiği de gözden kaçmıyor.
İlk çeyrekte enflasyon TÜFE’ye göre oran olarak 10 gerçekleşti. Bu doğrultuda oran olarak 16 amaçine ulaşmak için son dokuz ayda toplamda yüzde 5,5’lik bir alan kaldı. Bu da aylık ortalama oran olarak 0,6 artış demek. Dokuz ay boyunca aylık oran olarak 0,6’lık enflasyon oranının sürmesi pek olası görünmüyor.
Merkez Bankası geçtiğimiz yıl enflasyon amaçini enflasyon tahmininin bile altında tutarak bu konudaki hükümlılığını ortaya koymaya çalıştı. Hükümlılık vurgusu ve çabası belirleyici, buna karşın gerçekçi olmak da gerekiyor. Şimdi Merkez Bankası’na bir alan açılmış tabloda.
Enflasyon amaçini değiştirmek için savaştan ve bu savaşın yarattığı olumsuzluklardan daha iyi bir gerekçe olur mu? Oran olarak 16’nın baştan beri inandırıcı olmayan bir oran gerçekleştiğu ortadaydı. Şimdi gayet güzel bir gerekçe gün yüzüne çıktı. Bu oran revize edilip oran olarak 19’a çıkarıldığında, “Hani olağanüstü bir tablo olmadığı sürece amaçi değiştirmeyecektin?” diye sorulması zorlaşacak. Savaştan daha iyi bir olağanüstü tablo mu olur?
Editör Yorumu
Merkez Bankası’nın enflasyon amaçini revize etmesi, enerji bağımlılığımızın ve dış ticaret açığımızın savaş dönemlerinde ne denli kırılgan gerçekleştiğunu bir kez daha gözler önüne seriyor. TCMB Başkanı Fatih Karahan’ın 14 Mayıs’taki sunumu, piyasalara güven vermek ile gerçekçi olmak arasındaki dengeyi bulması açısından hayati önem taşıyor.
Kamuoyu, konuyla ilgili yeni açıklamaları bekliyor.